Er zit op uw toetsenbord een dikke rij functietoetsen, maar doet u daar ooit écht iets mee? Zonde eigenlijk, want u kunt met gratis software elke functie die u maar wilt aan een functietoets geven! De functie die we nodig hebben is ook wel bekend onder de naam ‘key remapping’, ofwel het herdefiniëren van toetsen.

Zoals de naam al doet vermoeden is niet alleen aan de functietoetsen een andere of nieuwe functie te geven, maar zijn ook andere (snel)toetscombinaties naar smaak en wens in te stellen. Windows beschikt van zichzelf al over een flink aantal sneltoetsen, waarvan F1 (Help), Control-C (kopiëren) en Control-V (plakken) misschien wel de bekendste zijn. Maar wat moet u aan met –laten we zeggen- F9 tot en met F12? U zou daar bijvoorbeeld uw favoriete programma’s aan kunnen koppelen, zodat u met één druk op de knop Winamp start, of Internet Explorer. Plak er een net labeltje boven en u hebt eigenlijk helemaal geen speciaal uitgebreid toetsenbord meer nodig.
De meest simpele manier om een programma aan een functietoets te koppelen is door simpelweg gebruikte maken van de eigen functionaliteit daarvoor in Windows Vista. Stel dat we met een druk op functietoets F9 Internet Explorer willen starten, dan kan dat.

Stap 1

Klik op de knop Start en ga naar Alle programma’s, alwaar u met de rechter muisknop op Internet Explorer klikt. In het contextmenu dat daarop opent klikken we vervolgens op Eigenschappen. Eigenlijk zijn we dan al vrijwel klaar, want in het venster Eigenschappen voor Internet Explorer klikt u even in het veld achter Sneltoets. Druk vervolgens op de gewenste toets of toetscombinatie (in dit voorbeeld dus F9) en klik dan op OK. Voortaan start Internet Explorer met een druk op F9 en daar is dus geen enkel speciaal of uitgebreid toetsenbord voor nodig!

Stap 2

Deze truc werkt overigens alleen met snelkoppelingen. Hebt u dus een .exe programmabestand op bijvoorbeeld uw bureaublad, of ergens in een map staan, dan moet er eerst een snelkoppelingetje gemaakt worden. Werkt gelukkig simpel, wij hebben op onze pc het tooltje CPUZ ge-unzipt. Omdat dit programma geen installatieprocedure behoeft vinden we slechts een .exe-bestand in de unzipmap. Om een snelkoppeling naar cpuz.exe te maken klikken we er met de rechter muisknop op en daarna in het contextmenu onder Kopiëren naar op Bureaublad (snelkoppeling maken). Daarmee komt –zoals wellicht reeds vermoed- een snelkoppeling op het bureaublad te staan waarmee de functietoetstruc op de eerder beschreven manier uitgevoerd kan worden. Wilt u de snelkoppeling in dezelfde map als de programmamap (scheelt weer een hoop overbodige troep op het bureaublad), dan klikt u in het contextmenu op Snelkoppeling maken. Daarna weer even met de rechter muisknop op de aldus gemaakte snelkoppeling klikken en terug naar de vorige stap.

Stap 3

Het koppelen van een programma aan een functietoets (of welke andere willekeurige toetscombinatie dan ook) is dus erg simpel. Wilt u een reeks aan acties aan één enkele functietoets koppelen, dan is het maken van een script noodzakelijk. Klinkt erg ingewikkeld, maar hoeft het dankzij scriptrecorders gelukkig niet te zijn. Ehm, maar wát is een script eigenlijk? Feitelijk simpelweg een reeks opdrachten, bijvoorbeeld

1. Selecteer alle tekst in een document
2. Kopieer de tekst naar het Klembord

U kunt ook veel ingewikkelder acties vastleggen, maar dat kost een hoop programmeerwerk. Óf u maakt gebruik van een scriptrecorder, die al uw toetsaanslagen en muisacties vastlegt in een script. Dan hoeft u niks van scriptprogrammeren af te weten en is het toch mogelijk allerlei acties in een script vast te leggen. Wellicht één van de meest uitgebreide en bovendien gratis programma’s voor het maken en opnemen van scripts is AutoHotkey, te downloaden vanaf http://www.autohotkey.com. Na downloaden dubbelklikt u als gebruikelijk op het binnengehaalde bestand en doorloopt u de installatiewizard. Alle instellingen staan standaard goed, dus het is slechts een kwestie van een paar keer op Next en tot slot op Install klikken. Vervolgens vindt u het programma in het menu Start onder Alle programma’s.

Stap 4

AutoHotkey is bedoeld voor het programmeren en compileren (omzetten naar een .exe programmabestand) van scripts, maar laat u daardoor vooral niet afschrikken. Scripts kunt u zoals gezegd lekker ‘hardcore’ programmeren door code in te kloppen, maar ook lekker relaxed opnemen. Net als een macro in bijvoorbeeld Word. Het hoofdprogramma AutoHotkey hebt u voor het simpele scriptwerk eigenlijk helemaal niet nodig, de scriptrecorder is voldoende.

Stap 5

Om een toetsactie op te nemen klikt u in het menu Start onder Alle programma’s en AutoHotkey op AutoScriptWriter (recorder). In het venster dat daarop verschijnt zit links bovenin een uitnodigende en tamelijk opvallende opnameknop (voorzien van de naam ARecord). Met de verticale knoppenbalk aan de linkerkant kunt u bijvoorbeeld de muisbewegingen en klikacties vastleggen, of juist niet. De ervaring leert dat het ‘mikken’ bij afspelen van de muisbewegingen op ons testsyteem niet altijd even lekker verliep, maar proberen kan natuurlijk altijd.

Stap 6

Als u kiest om de muisbewegingen niet op te nemen moet er gewerkt worden met standaard sneltoetsen in Windows Vista, een overzicht vindt u op deze pagina. Stel dat u bijvoorbeeld een script wilt maken dat álle tekst in een venster selecteert en dit vervolgens naar het klembord kopieert. Normaal gesproken drukt u daarvoor dus eerst op Control-A en vervolgens op Control-C. Leuk dus om later deze dubbelactie aan één functietoets toe te wijzen. Zorg –voor de zekerheid dus even ter herhaling- dat de knop Record Mouse uit staat in het venster AutoScriptWriter II. Klik dan op de knop ARecord in het venster AutoScriptWriter II. Er verschijnt nu een klein blokje helemaal rechts boven in beeld met een stopknop. Druk éérst op de sneltoets Alt-Esc (belangrijk, daarmee wordt het laatst geopende venster waarin je dus wilt selecteren en kopiëren weer geactiveerd) en daarna op de sneltoets Control-A en vervolgens op Control-C.

Stap 7

Klik op de Stopknop, waarna het venster van de scriptrecorder verschijnt. Nu even heel goed opletten: ergens in het script komt u de tekst Send, {ALTDOWN}{ALTUP} tegen, maak hiervan: Send, {ALTDOWN}{Esc}{ALTUP}, de toetscombinatie Alt-Escape kan namelijk niet opgenomen worden. Klik dan op de knop Save (2) en geef een ietwat logisch klinkende bestandsnaam op (3). Het is handig om een speciale map voor scripts te maken, maar in dit voorbeeld zetten we het script even op het bureaublad. Klik op Opslaan en het script wordt bewaard.

Stap 8

Het aardige van AutoHotkey is dat het scripts kan compileren (omzetten naar een .exe- programmabestand). Precies wat we nodig hebben, want ten eerste zijn onze scripts daardoor onafhankelijk van AutoHotkey uitvoerbaar en ten tweede kunnen we een snelkoppeling naar een .exe-bestand maken en dús weer een sneltoets toewijzen aan het gemaakte script (zie eerder in dit artikel)!  Klik in het menu Start onder Alle programma’s onder AutoHotkey op Convert .ahk to .exe en klik in het daarop geopende venster achter Source op de knop Browse. Blader naar het net bewaarde script, selecteer het en klik op Openen. Klik vervolgens op Browse achter het veld Destination en geef wederom een logische naam voor het te produceren programmabestand. Klik dan op Opslaan en vervolgens op Convert. Nadat het script omgezet is naar een programma nog even op OK klikken en het complieervenster sluiten. Nu moet u een snelkoppeling maken en een functietoets toewijzen op de eerder beschreven manier. Om te controleren of het allemaal werkt opent u een webpagina, drukt u op de gedefinieerde functietoets en voert u een plakactie in (bijvoorbeeld) Word uit. AutoHotkey biedt nog veel meer mogelijkheden, verdiep je er dan ook gerust eens in. Geef ook niet meteen op als het de eerste keer allemaal niet meteen lukt, de software is weliswaar zeer geavanceerd maar soms niet echt gebruiksvriendelijk te noemen. Vooral dóórgaan.